پژوهش های فقهی حقوق بشر

پژوهش های فقهی حقوق بشر

تبیین جایگاه دکترین یکپارچگی سیستماتیک در هماهنگ‌سازی تعهدات متقاطع رژیم‌های حقوق بشر و مقابله با جرائم سازمان‌یافته فراملی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
دانش آموخته دکتری حقوق بین الملل عمومی، دانشگاه مفید، قم، ایران
چکیده
زمینه و هدف: گسترش فزاینده قلمرو موضوعی حقوق بین‌الملل معاصر و تخصصی شدن رژیم‌ها، منجر به شکل‌گیری پدیده «چندپارگی» شده است، تداخل تعهدات میان رژیم‌های «خودبسنده» چالش‌های جدی برای انسجام حقوقی ایجاد می‌کند. این تعارض هنجاری در تقاطع میان رژیم کرامت‌محور (حقوق بشر) و رژیم امنیت‌محور (مقابله با جرائم سازمان‌یافته فراملی) نمودی بارز دارد.
مواد و روش ­ها: پژوهش حاضر بر تحول مفهوم یکپارچگی از یک ابزار فنی به یک ضرورت ساختاری تمرکز کرده و دکترین «یکپارچگی سیستماتیک» مستخرج از بند ۳ ماده ۳۱ کنوانسیون وین ۱۹۶۹ را مورد واکاوی قرار می‌دهد. روش تحقیق توصیفی-تحلیلی می­باشد. روش جمع­آوری اطلاعات به‌صورت کتابخانه­ای است با مراجعه به اسناد بین­المللی، کتب و مقالات صورت گرفته است.
ملاحظات اخلاقی: در فرایند نگارش، اصالت متن، امانت‌داری در ارجاع‌دهی و رعایت بی‌طرفی علمی مدنظر قرار گرفته و هیچ‌گونه تضاد منافع وجود ندارد.
یافته ­ها: یافته‌های این پژوهش حاکی از آن است که برای عبور از «تعصب موضوعی» نهادهای تخصصی، تمسک به نهادهای با صلاحیت فرا رژیمی همچون شورای امنیت و اعمال سلسله‌مراتب هنجاری (قواعد آمره و ماده ۱۰۳ منشور) ضروری است.
نتیجه­: مبارزه با جرائم فراملی نه به‌عنوان ناقض، بلکه در چارچوب «منظومه ارزشی واحد» به‌عنوان تضمین‌کننده امنیت به‌مثابه زیربنای حقوق بشر بازتعریف می‌شود تا از فروپاشی نظام حقوقی در برابر بحران چندپارگی جلوگیری گردد.
کلیدواژه‌ها

منابع
    الف. منابع فارسی
- حبیبی مجنده، محمد، شرحی فشرده بر کنوانسیون پالرمو (مبارزه با جرایم فراملی)، تهران، مؤسسه مطالعات و پژوهش‌های حقوقی شهردانش، 1398.
- سجادپور، سید محمدکاظم و حقیقی­کفاش، منصوره، شورای امنیت و گسترش مفهومی و عملیاتی امنیت بین‌المللی (۲۰۱۰-۱۹۹۱)، سیاست جهانی، شماره سیزدهم، 1394.
    ب. منابع لاتین   
- Dworkin, R, Law's Empire, Cambridge, Harvard University Press, 1986.
- Klabbers, J, Fragmentation of International Law: Challenges of Integration and Cohesion, Cambridge University Press, 2022.
- Milanovic, M, “Norm Conflicts in International Law: Concluding Thoughts”, Duke Journal of Comparative & International Law, Vol 21, 2011.
- Obokata, T, “The Value of International Law in Combating Transnational Organized Crime in the Asia-Pacific”, Asian Journal of International Law, Vol 7, 2017.
- Olson, J, “Organized Crime as Human Rights Issue”, Harvard Review of Latin America, 2012.
- Schmitt, M. N, Applied International Law in Cyberspace: Challenges of Integration and Fragmentation. Oxford University Press, 2023.
    ج. اسناد، قطعنامه‌ها و گزارش­های حقوقی
- Convention on the Prohibition of the Development, Production, Stockpiling and Use of Chemical Weapons and on Their Destruction, Jan. 13, 1993, 1974 U.N.T.S. 317 (Entered Into Force Apr. 29, 1997)
- Human Rights Committee (HRC). (2004) General Comment No. 31 [80]: The Nature of the General Lagal Obligation Imposed on States Parties to the Covenant (CCPR/C/21/Rev.1/Add.13). United Nations.
- Human Rights Committee (HRC). (2014) General Comment No. 35: Article 9 (Liberty and Security of Person) (CCPR/C/GC/35). United Nations.
- International Court of Justics (ICJ). (1945). Statute of the International Court of Justice. June 26, 1945, 33 U.N.T.S. 993.
- International Covenant on Civil and Political Rights (ICCPR), Dec. 16, 1966, 999 U.N.T.S. 171 (Entered Into Force Mar. 23, 1976).
- International Law Commission (ILC) (2006). Fragmentation of International Law: Difficulties Arising from the Diversification and Expansion of International Law, Report of the Study Group (A/CN.4/L.682), United Nations,
- International Law Commission (ILC). (2023). Report of the International Law Commission on the Work of its Seventy-Fourth Session, United Nations.
- International Law Commission (ILC). (2006). Fragmentation of International Law: Difficulties Arising from the Diversification and Expansion of International Law (Report of the Study Group of the International Law Commission, A/CN.4/L.682). United Nations.
- S.C. Res. 1373, U.N. Doc. S/RES/1373 (Sept. 28, 2001).
- S.C. Res. 2253, U.N. Doc. S/RES/2253 (Dec. 17, 2015).
- S.C. Res. 2648, U.N. Doc. S/RES/2648 (Aug. 30, 2022).
- S.C. Res. 2651, U.N. Doc. S/RES/2651 (Oct. 13, 2022).
- United Nations Convention Against Transnational Organized Crime  (UNTOC), Nov. 15, 2000, 2225 U.N.T.S. 209 (Entered Into Force Sept. 29, 2003).
-United Nations, Charter of the United Nations, June 26, 1945, 1 U.N.T.S. XVI. 26 June 1945
- Vienna Convention on the Law of Treaties (VCLT), May 23, 1969, 1155 U.N.T.S. 331 (Entered Into Force Jan. 27, 1980).
    د. رویه­های قضایی
- Al-Dulimi and Montana Management Inc. v. Switzerland, App. No. 5809/08 (Eur. Ct. H.R. 2016).
- B.B. v. The United Kingdom, App. No. 53731/00 (Eur. Ct. H.R. 2004).
- Financial Action Task Force (FATF). (2012). International Standardson Combating Money Laundering and the Financing of Terrorism & Proliferation: The FATF Recommendationd.
- Kurić and Others v. Slovenia, App. No. 26828/06 (Eur. Ct. H.R. 2012).
- Michaud v. France, App. No. 12323/11 (Eur. Ct. H.R. 2012).
- Nada v. Switzerland, App. No. 10593/08 (Eur. Ct. H.R. 2012).