Amending the Rule Prohibiting the Acquisition of Evidence in Commercial Lawsuits with an Emphasis on Human Rights Principles

Document Type : Original Article

Author
Assistant Professor, Department of Private Law, Damghan Branch, Islamic Azad University, Damghan, Iran.
10.22034/jhsrj.2025.2052240.1004
Abstract
Background and Aim: The rule of prohibition of obtaining evidence has long been accepted in legal proceedings in order to observe the principles of fair trial. The purpose of this study is to explain and analyze the current status of this rule in Iranian law, relying on the human rights principles of fair trial.
Materials and Methods: This research is of theoretical type and the research method is descriptive-analytical and the method of data collection is library and has been done by referring to documents، books and articles.
Ethical Considerations: In order to organize this research، while observing the authenticity of the texts، honesty and fidelity have been observed.
Findings: Regarding the rule of prohibition of obtaining evidence, there is a difference of opinion among writers and jurists regarding its legal developments. One approach believes in eliminating this rule from the legal proceedings process, while others believe in the existence of the aforementioned rule as a priori.
Conclusion: The results of this study show that the rule of prohibition of obtaining evidence has been modified in light of legal developments. In other words, due to the prevailing conditions of "specialization of relations between subjects of law and consequently legal norms", the aforementioned rule has become less relevant in specialized lawsuits such as commercial lawsuits, with the increase in the tools and powers of the judiciary.
Keywords

- ابراهیمی­راد، مسعود، اصل قانونی بودن تعقیب و ضرورت گرایش آن به سمت مقتضی بودن تعقیب در حقوق کیفری ایران، پایان­نامة کارشناسی ارشد، دانشگاه قم، 1389.
- ابن اثیر، مبارک بن محمد، النهایه فی غریب الحدیث و الاثر، قم، اسماعیلیه، 1364.
- باقری نژاد، زینب، اصول آئین دادرسی کیفری، تهران، خرسندی، 1394.
- بیرانوند، فرید، رویة محاکم ملی در مواجهه با حقوق نرم بین­المللی با تأکید بر حقوق بشردوستانه، تهران، فرهنگ­شناسی، 1402.
- پوراستاد، مجید، «پیدایش و چالش قاعدة منع تحصیل دلیل»، فصلنامة حقوق، مجلة دانشکدة حقوق و علوم سیاسی، دورة چهلم، شمارة 4، 1389.
- جانی­پور، کرم­علی؛ دالکی، تورج، «بررسی استقلال قاضی از منظر فقه و قانون»، مجلة فقه و تاریخ تمدن، شمارة 2، 1399.
- جعفری لنگرودی، محمد جعفر، دانشنامة حقوقی، چاپ پنجم، تهران، انتشارات امیرکبیر، 1375.
- جعفری لنگرودی، محمدجعفر، دایره­المعارف علوم اسلامی قضایی، جلد اول، چاپ سوم، تهران، انتشارات گنج دانش، 1381.
- جعفری لنگرودی، محمدجعفر، مبسوط در ترمینولوژی حقوق، جلد دوم، تهران، انتشارات گنج دانش، 1378.
- خدادادی، زهرا؛ مؤذن­زادگان، حسنعلی؛ سیفی، آناهیتا، «مطالعة تطبیقی اصول بنیادین اجرای عدالت در مرحلة کشف جرم در حقوق ایران و اسناد بین­المللی»، فصلنامة مطالعات فقه اقتصادی، شمارة 5، 1401.
- دهخدا، علی­اکبر، لغت­نامه، جلد یازدهم. تهران، دانشگاه تهران، 1372.
- زراعت، عباس؛ حاجی­زاده، حمیدرضا، ادلة اثبات دعوا، تهران، قانون­مدار، 1390.
- سلیمیان، ابوالفضل؛ صدیقیان، عبدالله؛ ساجدی، امرالله، «حق داشتن وکیل از منظر حقوق بشر و حقوق ایران»، دوفصلنامة مطالعات حقوق بشر اسلامی، شمارة 5، 1392.
- شمس، عبدالله، آئین دادرسی مدنی، جلد3 چاپ اول، تهران، نشر دراک، 1384.
- شیخ صدوق، محمدعلی ابن بابویه، من لا یحضره الفقیه، ج4، قم، انتشارات جامعة مدرسین، ۱۴۰۴ ق.
- طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، جلد پنجم، قم، مؤسسة اسماعیلیان، 1393.
- عراقی، احمد، حقوق اساسی ایران، تهران، نشر اقبال، 1331.
- عمید، حسن، فرهنگ فارسی عمید. تهران، امیرکبیر، 1379.
- فخارزاده طوسی، جواد، حقوق متهمان (بررسی فقهی و حقوقی)، چاپ اول، قم، پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی (دفتر تبلیغات اسالمی حوزة علمیة قم)، 1391.
- فضائلی، مصطفی. دادرسی عادلانة محاکمات کیفری بین­المللی، تهران، میزان، 1389.
- فضائلی، مصطفی، دادرسی عادلانة محاکمات کیفری بین­المللی، تهران، شهردانش، 1394.
- فهیمی، عزیزالله؛ اسدی، خالقداد، «بررسی قاعدة منع تلقین دلیل در دادرسی اسلامی»، فصلنامة حقوق اسلامی، دورة هفتادم، شمارة 18، 1400.
- فیروزیان حاجی، ابراهیم، «اصل برائت و حقوق شهروندی و ریشه­های آن»، پژوهش دینی، شمارة 36، 1397.
- کلینی، محمدبن یعقوب، الکافی، چاپ سوم، ج۷، قم، دارالکتب الاسلامیه، 1367.
- گلدوست جویباری، رجب؛ اکبری، جهاندار، «عوامل انسانی اطالة دادرسی در امور کیفری»، مجلة تحقیقات حقوقی، شمارة 49، 1388.
- معین، محمد، فرهنگ فارسی، تهران، بهداد، 1363.
- مهاجری، علی، مبسوط در آئین دادرسی مدنی، جلد 2، تهران، فکرسازان، 1387.
- موذن­زادگان، حسنعلی، «حقوق دادخواهی و دفاع در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران»، دیدگاه‏های ‏حقوقی، شمارة 9، 1377.
- نیشابوری، مسلم بن الحجاج، صحیح مسلم، جلد3، ترجمه خالد ایوبی­نیا، تهران، مؤسسة انتشاراتی حسینی اصل، 1394.
- وطنی، امیر و نرگسیان، محمد، «جایگاه اصل رسیدگی در مدت معقول در فرآیند کیفری»، فصلنامة دیدگاه‏های ‏حقوق قضایی، شمارة 84، 1397.
- Glenn, H. Patrick, Law and the New Logics, Cambridge, Cambridge University Press, 2017.
- Klabbers, Jan, The Concept of Treaty in International Law, London, Kluwer Law International, 1998.
- Robertson, Michael, Stanley Fish on Philosophy, Politics and Law: How Fish Works, Cambridge, Cambridge University Press, 2014.
- Santos, Boaventura de Sousa, Toward a New Legal Common Sense: Law, Globalization, and Emancipation, Cambridge, Cambridge University Press, 2020.